ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਦਵਾਈ ਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਵਿਵਾਦ ਮੰਦਭਾਗਾ


ਕੋਰੋਨਾ  ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਇਨਸਾਨੀ ਵਜੂਦ ਤੇ ਮੰਡਰਾਂਦੇ ਖਤਰੇ  ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ ਕਾਫ਼ੀ ਉਤਸ਼ਾਹਜਨਕ ਹੈ|  ਹਾਲਾਂਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਤਿਆਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਜਿਆਦਾਤਰ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਪ੍ਰੀਖਣ  ਦੇ ਦੌਰ ਵਿਚੋਂ ਗੁਜਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦੇ  ਨਤੀਜੇ ਆਉਣੇ ਬਾਕੀ ਹਨ|  ਇਸਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੇਤਾਬ ਹੋਣਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ, ਪਰ ਵਧੇਰੇ ਬੇਸਬਰੀ ਅਤੇ ਜਲਦਬਾਜੀ ਕੋਰੋਨਾ ਤੋਂ ਖੁਦ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੰਗ ਵਿੱਚ ਭੰਗ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ|  ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਉਨ  ਦੇ ਦੋ ਹਫਤੇ ਬਾਅਦ ਹੀ ਹਰਿਆਣੇ ਦੇ  ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ  ਅਨਿਲ ਵਿਜ  ਦਾ ਕੋਰੋਨਾ ਪਾਜਿਟਿਵ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛਿੜੀ ਬਹਿਸ ਨੂੰ ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਸਮਝਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ|  
ਦਰਅਸਲ ਅਨਿਲ ਵਿਜ  ਪਿਛਲੇ 20 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਬਾਇਓਟੈਕ ਅਤੇ ਆਈਸੀਐਮਆਰ  ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਯਤਨਾਂ ਨਾਲ  ਤਿਆਰ ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਦੇਸੀ ਟੀਕੇ ਕੋਵੈਕਸੀਨ  ਦੇ ਤੀਸਰੇ ਪੜਾਅ  ਦੇ ਟਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਵਲੰਟੀਅਰ ਸ਼ਰੀਕ ਹੋਏ|  25 ਹਜਾਰ  ਇਨਸਾਨੀ ਜਿਸਮਾਂ ਉੱਤੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਇਸ ਨੈਦਾਨਿਕ ( ਕਲੀਨਿਕਲ)  ਪ੍ਰੀਖਣ  ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਉਹ ਹਰਿਆਣੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਆਗੂ ਰਹੇ| ਪ੍ਰਸੰਗਵਸ਼ ਵੈਕਸੀਨ ਲਗਵਾਉਣ  ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਹਫਤੇ  ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਉਹ ਕੋਰੋਨਾ ਪਾਜਿਟਿਵ ਹੋ ਗਏ|  ਇਸਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭਾਰੀ ਸਿਆਸੀ ਬਿਆਨਬਾਜੀ ਹੋਈ| ਉਥੇ ਹੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਕੋਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਦਵਾਈ ਉੱਤੇ ਵੀ ਜੰਗ ਛਿੜ ਗਈ| ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ  ਦੇ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਨੂੰ ਝੱਟਕਾ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ| ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਤੱਕ ਦਾ ਕੰਮ ਕਾਫ਼ੀ ਪੇਚਦਾਰ ਹੈ| ਜਾਨਵਰਾਂ ਉੱਤੇ ਆਰੰਿਭਕ ਪ੍ਰੀਖਣ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨਸਾਨਾਂ  ਉੱਤੇ ਇਸਦਾ ਟਰਾਇਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਅਤੇ  ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ  ਦੇ ਖਤਰੇ  ਦੇ ਕਾਰਨ ਘੱਟ ਹੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰੀਖਣ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ|  ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਇੱਛਿਆ ਨਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ  ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰੀਖਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣਾ ਦੇਸ਼  ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਜਾਤੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸੇਵਾ ਹੈ| 
ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਅਤੇ ਦੂਜੇ                ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਾਮਵਰ ਹਸਤੀਆਂ  ਦੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਦਾਰ ਹੋਣ ਨਾਲ ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ|  ਹਰਿਆਣੇ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਅਨਿਲ ਵਿਜ  ਦੀ ਵੀ ਇਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਲੀਲ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਵੈਕਸੀਨ  ਦੇ ਟ੍ਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਲੋਕਾਂ  ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨਾ ਸੀ |  ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਹ ਕਦਮ   ਸਵਾਗਤਯੋਗ ਹੈ|  ਬਲਕਿ  ਉਨ੍ਹਾਂ  ਦੇ  ਕੋਰੋਨਾ ਪਾਜਿਟਿਵ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਵਾਦ ਛਿੜਿਆ ਉਹ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਹੈ| ਇਸਦੇ ਮੱਦੇਨਜਰ  ਉਨ੍ਹਾਂ  ਦੇ  ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਜਰੀਏ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਆਇਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਡੋਜ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕਿ 28ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇਸਦੀ ਦੂਜੀ ਡੋਜ  ਦੇ 14 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਐਂਟੀਬਾਡੀ ਵਿਕਸਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ| ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਸਮਰਥਾ ਉੱਤੇ ਹੁਣੇ ਤੋਂ ਸਵਾਲ ਖੜੇ ਕਰਨਾ ਫਿਜੂਲ ਹੈ| ਇਹ ਵੀ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਲਾਇਕ ਹੈ ਕਿ ਵੈਕਸੀਨ ਦਾ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ ਡਬਲ ਬਲਾਇੰਡੇਡ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਰਥਾਤ 50 ਫ਼ੀਸਦੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਨੂੰ ਪਲੇਸੀਬੋ (ਨਕਲੀ ਦਵਾਈ )  ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ| ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰੀਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਨਾ ਤਾਂ ਜਾਂਚਕਰਤਾ ਨੂੰ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਵੈਕਸੀਨ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪਲੇਸੀਬੋ|   
ਇਸਦੇ ਗੁਪਤ ਹੋਣ  ਦੇ ਨਾਤੇ ਮਾਹਿਰ  ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਵਿਜ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਹੀ ਡੋਜ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ  ਦੇ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਨੂੰ ਚਾਲਬਾਜ਼ ਮੰਣਦੇ ਹਨ|  ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਪਲੇਸੀਬੋ ਨਹੀਂ|  ਫਿਰ ਜੇ ਮੰਨ  ਵੀ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਡੋਜ ਹੀ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰੀਖਣ  ਦੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੈਕਸੀਨ  ਦੇ 100-ਫੀਸਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋਣ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ| ਹੁਣ ਤੱਕ ਤਿਆਰ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੈਕਸੀਨ  ਦੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 90Øਫੀਸਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋਣ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਅਰਥਾਤ ਬਾਕੀ 10 ਫੀਸਦੀ ਉੱਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਹੀਨ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਬਣੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ| ਫਿਰ ਕੋਵਿਡ  ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਟੀਕਿਆਂ ਦੀ ਡੋਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰਨ  ਦੇ  ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿੱਚ  ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ ਅਤੇ ਸਾਇਡ ਇਫੈਕਟ ਵਰਗੇ ਸਵਾਲ ਹੁਣੇ ਵੀ ਉੱਤਰਹੀਨ ਹਨ|  
ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਕੋਵੈਕਸੀਨ ਸਮੇਤ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨਿਰਮੂਲ ਹਨ|  ਟ੍ਰਾਇਲ  ਦੇ ਦੌਰ ਤੋਂ ਲੰਘ ਰਹੇ ਇਹਨਾਂ ਟੀਕਿਆਂ  ਦੇ ਪ੍ਰੀਖਣ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਲੰਟੀਅਰ  ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਲਈ ਹੌਸਲਾਅਫਜਾਈ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ| ਪਰ ਹੁਣੇ ਇਹ ਖੁਸ਼ਫਹਿਮੀ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਾਲਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਟੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈਣ  ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਰੋਨਾ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ| ਇਸ ਲਈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ  ਵੈਕਸੀਨ ਨਹੀਂ ਆ ਜਾਂਦੀ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਸਾਨੂੰ ਮਾਸਕ, ਸੈਨਿਟਾਇਜਰ, ਸਾਬਣ ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਸਰੀਰਕ ਦੂਰੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਬਦਸਤੂਰ ਵਰਤਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ| 
ਮੋਹਮੰਦ ਸ਼ਹਜਾਦ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *