ਟੀ ਬੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਬਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ

ਸਰਕਾਰ ਨੇ 8 ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਤਲਬ ਸੰਨ 2025 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਤਪਦਿਕ ( ਟੀਬੀ ) ਦਾ ਖਾਤਮਾ ਕਰ ਦੇਣ ਦਾ ਜੋ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੇਕਰ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਉਤਰ ਸਕਿਆ ਤਾਂ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਪੀੜੀਆਂ ਲਈ ਵਰਦਾਨ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ| ਵੈਸੇ ਇਸ ਮਸਲੇ ਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚਿੰਤਾ ਜਿਤਾਈ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰੰਤੂ ਹਰ ਸਾਲ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਤਪਦਿਕ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਹੁਣ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇ| ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਤਪਦਿਕ ਦਾ ਨਾਮੋਨਿਸ਼ਾਨ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਰਣਨੀਤਿਕ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੇ ਅਮਲ ਉਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹਿਦਾਇਤ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਅਭਿਆਨ ਨੂੰ ਕਾਮਯਾਬ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਸਰ ਨਾ ਵਰਤੀ ਜਾਵੇ| ਇਹ ਵਾਕਈ ਗੰਭੀਰ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ 70 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਪਦਿਕ ਵਰਗੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ| ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਖੁਦ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਤਪਦਿਕ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਹੁਣ ਤੱਕ ਜੋ ਕੁੱਝ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬੀ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਹੋਈ| ਇਹ ਨਾਕਾਮੀ ਸਾਡੀ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਖਾਮੀਆਂ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਅੱਜ ਵੀ ਆਮਜਨ ਤੱਕ ਸਿਹਤ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਪਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ| ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਵਾਲ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ ਕਿ ਤਪਦਿਕ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਦਾ ਅਭਿਆਨ ਕਿਵੇਂ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਪਾਵੇਗਾ?
ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਤਪਦਿਕ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਰੀਜ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਨ| ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (ਡਬਲਿਊਐਚਓ ) ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਪਦਿਕ ਮਰੀਜ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਨ| ਇਹ ਸੰਖਿਆ ਇਸਲਈ ਵੀ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਥੇ ਤਪਦਿਕ ਦੇ ਮਰੀਜਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਘੱਟ ਹੈ| 2015 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਪਦਿਕ ਨਾਲ ਤਕਰੀਬਨ ਪੰਜ ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਸੀ| ਇਸ ਸਾਲ ਇਸ ਰੋਗ ਦੇ 28 ਲੱਖ ਨਵੇਂ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ| ਡਬਲਿਊਐਚਓ ਦੇ ਸਰਵੇ ਅਤੇ ਅੰਕੜੇ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਪਦਿਕ ਅਨੁਮਾਨ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਡੀ ਮਹਾਮਾਰੀ ਹੈ| ਗਲੋਬਲ ਟੀਬੀ ਰਿਪੋਰਟ -2016 ਉਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਤਪਦਿਕ ਦੇ ਜੋ ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 64 ਫੀਸਦ ਮਾਮਲੇ ਭਾਰਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਨਾਈਜੀਰੀਆ, ਫਿਲੀਪੀਂਸ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਿਖਰ ਉਤੇ ਸੀ| ਮਾਮਲਾ ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਸਾਲ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਤਪਦਿਕ ਨਾਲ ਮਰਨ ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਨਵੇਂ ਮਰੀਜ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਸੀਂ ਇਸ ਮਹਾਮਾਰੀ ਨਾਲ ਨਿਪਟ ਸਕਣ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸਮਰਥ ਸਾਬਤ ਹੋਏ ਹਾਂ|
ਤਪਦਿਕ ਕੋਈ ਅਜਿਹੀ ਲਾਇਲਾਜ਼ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਮਹਾਮਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸ ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਾ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ| ਪੋਲੀਓ, ਚੇਚਕ ਵਰਗੀਆਂ ਮਹਾਮਾਰੀਆਂ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫਾਇਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਫਿਰ ਤਪਦਿਕ ਦਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ? ਪਰੰਤੂ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਉਸ ਬਿਮਾਰ ਤੰਤਰ ਅਤੇ ਵਿਵਸਥਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸ ਮਹਾਮਾਰੀ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣਾ ਹੈ| ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਮਹਾਨਗਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੂੜੇ -ਕੂੜੇ ਦੇ ਪਹਾੜ ਇਸ ਰੋਗ ਨੂੰ ਫੈਲਾ ਰਹੇ ਹਨ| ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਇਸ ਰੋਗ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੈ| ਅੰਕੜੇ ਤਾਂ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਮਰੀਜਾਂ ਦੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਪਰੰਤੂ ਇਸਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਰੀਜਾਂ ਦੀ ਹੈ ਜੋ ਹਸਪਤਾਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਹੀ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੇ| ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖਤਰਨਾਕ ਪਹਿਲੂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ| ਹੁਣ ਅਜਿਹੇ ਤਪਦਿਕ ਮਰੀਜਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ ਜੋ ਐਚਆਈਵੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰਸਤ ਹਨ| ਇਸ ਲਈ ਅਜਿਹੇ ਮਰੀਜਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ| ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਝੁੱਗੀ ਬਸਤੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣਾ ਪਵੇਗਾ| ਜੇਕਰ ਤਪਦਿਕ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪਲਸ ਪੋਲੀਓ ਅਭਿਆਨ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਣਾ ਪਵੇਗਾ ਅਤੇ ਘਰ – ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ|
ਸੰਜੀਵਨ ਕੁਮਾਰ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *