ਤੰਬਾਕੂਨੋਸ਼ੀ ਤੋਂ ਦੂਰੀ

ਇਹ ਸੂਚਨਾ ਸੁਖਦ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2016-17  ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਤੰਬਾਕੂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 81 ਲੱਖ ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਿਆਦਾ ਹੈ| ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਕਲਿਆਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਲੋਂ ਜਾਰੀ ‘ਗਲੋਬਲ ਅਡਲਟ ਟੋਬੈਕੋ ਸਰਵੇਖਣ’ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ  ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ 2009 – 2010  ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਤੰਬਾਕੂ ਸੇਵਨ  ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਜਿੱਥੇ 34.6 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਨ,  ਉੱਥੇ ਹੀ 2016 – 17 ਵਿੱਚ ਇਹ 6 ਫੀਸਦੀ ਘਟ ਕੇ 28.6 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੇ ਆ ਗਏ|  ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਇਹ ਰਹੀ ਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ 15 ਤੋਂ 24 ਸਾਲ ਦੇ ਉਮਰ ਵਰਗ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤੰਬਾਕੂ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਔਸਤਨ 33 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਹੋਈ|  15-17 ਉਮਰ ਵਰਗ ਵਿੱਚ 54 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਅਤੇ 18-24 ਉਮਰ ਵਰਗ ਵਿੱਚ 28 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਕਮੀ ਵੇਖੀ ਗਈ ਹੈ| ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ|  ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵੱਖ – ਵੱਖ ਪੱਧਰਾਂ ਤੇ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ,  ਉਸਦਾ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ|  ਸਿਗਰਟ ਦੇ ਪੈਕੇਟ ਤੇ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਰਨਾਕ ਚਿੱਤਰ ਲਗਾਏ ਗਏ ਜਾਂ ਫਿਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮੋਕਿੰਗ  ਦੇ ਹਰ ਦ੍ਰਿਸ਼  ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦੇ ਖਿਲਾਫ ਸੁਨੇਹਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ,  ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ| ਫਿਰ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਬਸ,  ਮੈਟ੍ਰੋ, ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਸਮੋਕਿੰਗ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਨੇ ਵੀ ਮਾਹੌਲ ਬਦਲਿਆ ਹੈ|
ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਗਲੈਮਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਪਰ ਤੰਬਾਕੂ  ਦੇ ਸੇਵਨ ਨੂੰ ਗਲੈਮਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ  ਛਵੀ ਨੂੰ ਖੂਬ ਉਭਾਰਿਆ ਜਾਵੇ| ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਬਦਲਨਾ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਫੈਕਟਰ ਹੈ| ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਗੈਜੇਟਸ ਦਾ ਚਲਨ ਵਧਿਆ ਹੈ,  ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਗਲੈਮਰ  ਦੇ ਮਾਇਨੇ ਬਦਲ ਗਏ ਹਨ|  ਹੁਣ ਇੱਕ ਤੋਂ ਇੱਕ ਗੈਜੇਟ ਰੱਖਣਾ, ਮਿਊਜਿਕ ਸੁਣਨਾ, ਇਹ ਸਭ ਗਲੈਮਰ ਦੀਆਂ ਚੀਜਾਂ ਹਨ|  ਹੁਣ ਸਿਨੇਮਾ ਦਾ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਹਿਟ ਹੀਰੋ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਗੱਲ ਤੇ ਸਿਗਰਟ ਕੱਢ ਕੇ ਸੁਲਗਾਉਂਦਾ ਹੋਵੇ| ਇਸਦੇ ਉਲਟ ਹੁਣ ਤੰਦੁਰੁਸਤ ਰਹਿਣਾ ਅਤੇ ਜਿਮ ਜਾ ਕੇ ਬਾਡੀ ਬਣਾਉਣਾ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਪਸੰਦ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ| ਇਸਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ| ਫਿਰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਫਿਜਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਮਾਹੌਲ ਬਣਿਆ ਹੈ| ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਮੀਦ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜੀ – ਰੋਜਗਾਰ ਮਿਲੇਗਾ| ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਫੈਕਟਰ ਹੈ,  ਜਿਸ ਨੇ ਤੰਬਾਕੂ ਤੋਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ|
ਸੰਜੇ ਕੁੰਦਨ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *