ਨੇਪਾਲ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿਚਾਲੇ ਵੱਧਦੀ ਨੇੜਤਾ

ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੇ. ਪੀ . ਸ਼ਰਮਾ ਓਲੀ ਚੀਨ ਦੀ ਛੇ ਦਿਨਾਂ ਯਾਤਰਾ ਤੇ ਹਨ| ਚੀਨ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਅਖਬਾਰ ਗਲੋਬਲ ਟਾਈਮਸ ਨੇ ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਕਸਦੇ ਹੋਏ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਓਲੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਨਿਰਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ| ਨੇਪਾਲ ਇੱਕ ਆਜਾਦ ਅਤੇ ਸੰਪ੍ਰਭੁ ਰਾਸ਼ਟਰ ਹੈ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਸਮੇਤ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੰਪ੍ਰਭੁਤਾ ਅਤੇ ਅਖੰਡਤਾ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਨੀਤੀ ਰਹੀ ਹੈ| ਇਸ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦੇ ਹੋਏ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰੂਲੀ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦਖਲਅੰਦਾਜੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ| ਫਿਰ, ਓਲੀ ਦੀ ਇਹ ਦੂਜੀ ਚੀਨ ਯਾਤਰਾ ਹੈ| ਪਹਿਲੀ ਯਾਤਰਾ ਮਾਰਚ, 2016 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ| ਉਹ ਜਦੋਂ ਗੱਠਜੋੜ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ| ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਹ ਯਾਤਰਾ ਭਾਰਤ ਲਈ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦੀ ਕੋਈ ਵਜ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ| ਹਾਂ, ਇੰਨਾ ਜਰੂਰ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਖੁੱਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਕਾਰਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਵਸਥਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੀਆਂ ਹਨ| ਜਦ ਕਿ ਭਾਰਤ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਚਾਹੇਗਾ ਕਿ ਨੇਪਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣੇ| ਓਲੀ ਚੀਨ ਸਮਰਥਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ| ਉਹ ਚੀਨ ਦੀ ‘ਵਨ ਬੈਲਟ, ਵਨ ਰੋਡ’ ਸੰਪਰਕ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਹਨ| ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਏ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਬੈਲਟ ਅਤੇ ਰੋਡ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਮਝੌਤਾ ਮੀਮੋ ਐਮਓਊ) ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਨੇਪਾਲ ਵਚਨਬਧ ਹੈ| ਨੇਪਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਰੁਖ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਅਸਹਿਜ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਚੀਨ ਦੀ ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਪ੍ਰਭੁਤਾ ਅਤੇ ਅਖੰਡਤਾ ਨੂੰ ਰੌਂਦਣ ਵਾਲੀ ਹੈ| ਇਸ ਲਈ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਮੰਚ ਤੋਂ ਇਸਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟਦੇ|
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਸੰਪੰਨ ਸ਼ੰਘਾਈ ਸਹਿਯੋਗ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ| ਹਾਲਾਂਕਿ ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਹਾਲਤ ਅਜਿਹੀ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਚਾਹ ਕੇ ਵੀ ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਅਰਥ ਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਤਮ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਦਾ| ਭਾਰਤ ਤੇ ਉਸਦੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ| ਭਾਰਤ – ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਧਾਰਮਿਕ-ਸਮਾਜਿਕ-ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਬੰਧ ਰਹੇ ਹਨ | ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਿੱਤ ਵੀ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ| ਪਰੰਤੂ ਨੇਪਾਲ ਨੂੰ ਚੀਨ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਿਤਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਪਵੇਗਾ| ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਓਲੀ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਇੰਨੀ ਹੀ ਉਮੀਦ ਰੱਖਦਾ ਹੈ| ਨਵੀਨ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *