ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਦੋਂ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗੀ ਗੁਲਾਮ ਪ੍ਰਥਾ

ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਿਰਤ ਸੰਗਠਨ  (ਆਈਐਲਓ)  ਨੇ ਵਾਕ ਫ੍ਰੀ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ (ਡਬਲਿਊਐਫਐਫ) ਨਾਮਕ ਐਨਜੀਓ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਆਧੁਨਿਕ ਗੁਲਾਮੀ ਤੇ ਇੱਕ ਸੰਸਾਰਿਕ ਰਿਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ|  ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ| ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦਾਸਤਾ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਣ ਦੀ ਹੈ|  ਜਿਵੇਂ ਹਰ ਪ੍ਰਵ੍ਰਿਤੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਥਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਯੁੱਗ  ਦੇ ਨਾਲ ਬਦਲਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਗੱਲ ਗੁਲਾਮੀ ਉਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ| ਆਈਐਲਓ ਅਤੇ ਡਬਲਿਊਐਫਐਫ  ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਅਜੋਕੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਜਬਰਿਆ ਮਜਦੂਰੀ ਅਤੇ ਜਬਰਨ ਵਿਆਹ ਗੁਲਾਮੀ ਦੇ ਉਦਾਹਰਣ ਹਨ| ਇਹਨਾਂ ਕਸੌਟੀਆਂ ਉਤੇ ਇਹ ਸੰਗਠਨ ਇਸ ਨਤੀਜੇ ਤੇ ਪੁੱਜੇ ਕਿ 2016 ਤੱਕ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ 4 ਕਰੋੜ 30 ਲੱਖ ਲੋਕ ਗੁਲਾਮ ਸਨ|  ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ 71 ਫੀਸਦੀ ਔਰਤਾਂ ਹਨ| ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ,  ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਗੁਲਾਮੀ ਦਾ ਵੀ ਜਿਕਰ ਹੋਇਆ| ਭਾਰਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਤਾਂ ਇੱਥੇਗੁਲਾਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ|
ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਸਭਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗੁਲਾਮ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਨ| ਪਰੰਤੂ ਅਜਿਹੀ ਇਹ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ,  ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਦੁਖੀ ਹੋਈਏ|  ਕੀ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰਵ੍ਰਿਤੀਆਂ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹਨ?  ਜੇਕਰ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਸੱਚ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ?  ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਅਣਮਨੁੱਖੀ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਸਮਾਜ ਹੁਣ ਉਭਰਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ|  ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕੋਈ ਸਮਾਜ ਬਚਿਆ ਹੋਵੇ| ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਖਬਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ ਕਿ ਖੁਫੀਆ ਬਿਊਰੋ  (ਆਈਬੀ) ਨੇ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ| ਉਸਦੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਾ  ਸੁਰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਛੇਤੀ  ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਤਮਾਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਗੁਲਾਮੀ ਤੋਂ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਾਉਣ  ਦੇ ਕਦਮ  ਚੁੱਕੇ| ਬਲਕਿ ਆਈਬੀ ਇਸ ਨਤੀਜੇ ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਤੀਜੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਛਵੀ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਵੇਗੀ, ਇਸ ਲਈ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਦੀ ਸਾਖ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਜੋਰਦਾਰ ਅਭਿਆਨ ਚਲਾਉਣਾ  ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ| ਖਬਰ  ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫ਼ਤਰ, ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਕਿਰਤ ਮੰਤਰਾਲੇ  ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਗਈ ਹੈ| ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੀਐਮਓ ਅਤੇ ਕਿਰਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਾਕੀ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ- ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਰਿਪੋਰਟ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸੰਬੰਧ ਹੈ,  ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਔਖਾ ਹੈ|
ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ  ਦੇ ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚੇ ਦੇ ਤਹਿਤ ਜਬਰੀਆ ਅਤੇ ਬਾਲ ਮਜਦੂਰੀ 2030 ਤੱਕ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ |  ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ|  ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ ਇਸ ਦਾ ਬਿਹਤਰ ਅੰਦਾਜਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੀ ਅਤੇ ਕਿੰਨਾ ਕੰਮ ਬਾਕੀ ਹੈ| ਪਰੰਤੂ ਆਈਬੀ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਅੱਖ ਬੰਦ ਕਰ  ਲਵੇ ਅਤੇ ਰੌਸ਼ਨੀ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ  ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਅਭਿਆਨ ਛੇੜ  ਦੇਵੇ!
ਮਨੋਜ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *