ਪੰਜ ਰਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦਾ ਅਗਲੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਉਪਰ ਵੀ ਪਵੇਗਾ ਪ੍ਰਭਾਵ

ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪੰਜ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅੱਧੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਜਨ ਲੇਖਾ-ਜੋਖਾ ਜਿਹਾ ਹੈ| ਨੋਟ ਵਾਪਸੀ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਚੋਣ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਵੀ ਇਸਦਾ ਮਹੱਤਵ ਹੈ| ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਨੋਟ ਵਾਪਸੀ ਤੇ ਜਨਮਤ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਨਹੀਂ ਮੰਨ ਸਕਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਅਨੇਕ ਮੁੱਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ| ਪਿਛਲੀਆਂ ਲੋਕਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਕੁਲ 102 ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ 80 ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ 86 ਸੀਟਾਂ ਆਈਆਂ ਸਨ| ਯਾਨੀ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਕੋਲ ਸਿਰਫ 16 ਸੀਟਾਂ ਆਈਆਂ ਸਨ| ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨੇ 80 ਵਿੱਚੋਂ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ 71 ਹੋਰ ਸਾਥੀ ਆਪਣਾ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਦੋ ਸੀਟਾਂ ਦੇਕੇ ਉਸਦੇ ਬਹੁਮਤ ਦਾ ਰਾਹ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ| ਇਸਦੇ ਇਲਾਵਾ ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਸੀਟਾਂ ਉਸਦੇ ਖਾਤੇ ਆਈਆਂ ਸਨ| ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸਰਕਾਰ ਤਾਂ ਹੈ ਹੀ, ਉਸਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਲੋਕਸਭਾ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਮਿਲੀ ਸੀ| ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਸਰਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਥੋਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਕੇ ਛੇ ਸਥਾਨ ਮਿਲੇ ਸਨ| ਵਿਸ਼ਾਲ ਅੰਤਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਤਮਾਨ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇਭਾਜਪਾ ਲਈ 2019 ਦਾ ਇੱਕ ਪੂਰਵਾਵਲੋਕਨ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇਗਾ|
ਢਾਈ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਨਤਾ ਦੀ ਸੋਚ ਦ੍ਰਿੜ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ| ਲੋਕਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 328 ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਸੀਟਾਂ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਵਾਧੇ ਹਾਸਿਲ ਸਨ| 43.30 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਤ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ| 2012 ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ 29.1 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਤ ਨਾਲ ਬਣ ਗਈ ਸੀ| ਇਸ ਵਾਰ ਸਾਰੇ ਆਕਲਨ ਇਹੀ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਸਦੇ ਕੋਲ 27-28 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਮਤ ਆ ਜਾਵੇਗਾ ਉਹ ਬਾਜੀ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ| ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਲੋਕਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮਤ ਤੋਂ ਇਹ 15 ਫ਼ੀਸਦੀ ਘੱਟ ਹੈ|
ਹਾਲਾਂਕਿ ਲੋਕਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਅਤੇ ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ| ਮਤਦਾਤਾਵਾਂ ਦਾ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਬਦਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ| ਪਰ ਲੋਕਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਯੂ ਪੀ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਹਾਰ ਦੀ ਹਾਲਤ ਉਦੋਂ ਬਣੇਗੀ ਜਦੋਂ ਉਸਦਾ 15 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਤ ਕੋਈ ਪਾਰਟੀ ਕੱਟ ਲਵੇ| ਅਜਿਹਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਸਾਮਾਨਿਇਤ: ਹੁੰਦਾ ਨਹੀਂ| ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਲੋਕਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਖਾਤਿਆਂ ਤੋਂ ਸਿਰਫ 4 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਤ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੇ ਕੱਟੇ ਅਤੇ ਨਤੀਜਾ ਬਦਲ ਗਿਆ| ਇੱਥੇ 15 ਫ਼ੀਸਦੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਰੋਧੀ ਪੱਖ ਇੱਕਜੁਟ ਨਹੀਂ ਹੈ| ਜੇਕਰ ਵੰਡਿਆ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸਿੱਟਾ ਇਹੀ ਕੱਢਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਕਿ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਿੰਨੇ ਮਤਦਾਤਾਵਾਂ ਨੇ ਉਸਦਾ ਸਾਕ ਛੱਡਿਆ ਓਨੇ ਲੋਕ       ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕੰਮਧੰਦੇ ਤੋਂ ਨਿਰਾਸ਼ ਹਨ|
ਇਹੀ ਗੱਲ ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ| ਉਤਰਾਖੰਡ ਨੂੰ ਲਓ| 2014 ਦੀਆਂ ਲੋਕਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ 55.30 ਫ਼ੀਸਦੀ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ ਸਿਰਫ 34 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਤ ਮਿਲੇ ਸਨ| ਯਾਨੀ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ 21 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਾ ਫਰਕ ਸੀ| ਇੰਨੇ ਵੱਡੇ ਫਰਕ ਨੂੰ ਪੱਟਣਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ| ਇਹੀ ਨਹੀਂ, ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਖੇਤਰ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਜਪਾ 63 ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਸਿਰਫ 7 ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਅੱਗੇ ਸੀ, ਤਾਂ ਇੱਥੇ ਵੀ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਜਿੱਤ ਮਿਲ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ| ਉਤਰਾਖੰਡ ਇਸ ਨਾਤੇ ਵੀ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਬੀਤੇ ਸਾਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀ ਬਗ਼ਾਵਤ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਸਫਲ ਰਹੀ|
ਗੋਆ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਇਸ ਲਈ ਜੁੜੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਨੋਹਰ ਪੱਰਿਕਰ ਨੂੰ ਪੀ ਐਮ ਮੋਦੀ ਮੁੱਖਮੰਤਰੀ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ    ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਲਿਆਵੇ| ਲੋਕਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ 59.10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ 32.90 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਤ ਆਏ ਸਨ| ਵਿਧਾਨਸਭਾ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਜਪਾ 32 ਸਥਾਨਾਂ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਸੀ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਸਿਰਫ 8 ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ| ਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 27 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦਾ ਫਰਕ ਹੈ| ਇੰਨੇ ਫਰਕ ਨੂੰ ਪੱਟਣਾ ਕਿੰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ ਇਹ ਦੱਸਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ| ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਗੋਆ ਇਸਲਈ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਘ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਸੁਭਾਸ਼ ਵੈਲਿੰਗਕਰ ਨੇ ਉੱਥੇ ਗੋਆ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਟੇਜ ਬਣਾਕੇ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਤਾਲ ਠੋਕ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵਸੈਨਾ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਗੋਮਾਂਤਕ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਗੱਠਜੋੜ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ|
ਸਿਰਫ ਪੰਜਾਬ ਅਜਿਹਾ ਰਾਜ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਭਾਜਪਾ ਅਤੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੂੰ 13 ਵਿੱਚੋਂ 6 ਸੀਟਾਂ ਆਈਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੋਟ ਵੀ ਕਾਂਗਰਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਨ| ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਵੱਲੋਂ 30 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਤ ਦੇ ਨਾਲ 4 ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤ ਲੈਣਾ ਸੀ| ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਉੱਥੇ ਇਸ ਵਾਰ ਵੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਤਿਕੋਣਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ| ਪੰਜਾਬ ਉਸਦੇ ਲਈ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਦਾ ਸਵਾਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਕਾਂਗਰਸ ਉੱਥੇ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਾਣਵਾਯੂ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਮਲਾਵਰ ਹੋ ਕੇ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੂੰ ਇੱਕਜੁਟ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇਗੀ| ਇਸ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਹਰਾਉਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ| ਮਣੀਪੁਰ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਰੂਪ ਨਾਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਗੜ ਰਿਹਾ ਹੈ| ਪਰ ਆਸਾਮ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਅਰੁਣਾਚਲ ਵਿੱਚ ਦਲਬਦਲ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਗਠਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਭਾਜਪਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਹੈ| ਮਣੀਪੁਰ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਕਾਂਗਰਸ    ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਹੈ| ਭਾਜਪਾ ਇਸ ਵਾਰ ਉੱਥੇ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨਾਲ ਚੋਣ ਲੜ ਰਹੀ ਹੈ| ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਉਸਦੇ ਲਈ ਧੱਕਾ ਹੋਵੇਗਾ|
2019 ਦਾ ਸਵਾਲ
ਕੁਲ ਮਿਲਾਕੇ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਸਾਰੇ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਜਾਂ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਜਰੂਰੀ ਹੈ| ਹਾਰ  ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਬਣੇਗੀ ਕਿ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਜਨਾਧਾਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ| ਇਸ ਨਾਲ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਉਸਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕਜੁਟ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਜਿੱਤ ਆਕਾਂਕਸ਼ਾ ਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਚਿੰਨ  ਖੜਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ| ਜੇਕਰ ਇਹਨਾਂ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਰੋਕ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਫਿਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਕਿ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਜਨਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਾਇਮ ਹੈ ਅਤੇ 2019 ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਵੀ ਉਸਦੇ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਹੈ|
ਅਵਧੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *