ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਇਜਰਾਈਲ ਵਿਚਾਲੇ ਮਜਬੂਤ ਹੁੰਦੇ ਸਬੰਧ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ

ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਇਜਰਾਈਲ ਦੌਰਾ ਬੇਹੱਦ ਅਹਿਮ ਹੈ|  ਇਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਧਿਆਏ ਜੋੜਿਆ ਹੈ|  ਬਦਲਦੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਸਮੀਕਰਣ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵੀ ਆਪਣੀ ਨੀਤੀ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ |  ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਇਜਰਾਈਲ  ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਸੰਬੰਧ 25 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਰਤੀ ਅਗਵਾਈ ਵਰਗ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਖੁੱਲ ਕੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸੰਕੋਚ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ| ਅਰਬ ਦੇਸ਼ਾਂ  ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ  ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਜਰਾਈਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਿਚਕ ਬਣੀ ਰਹੀ ਹੈ| ਪਰੰਤੂ ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਕਿ ਖੁਦ ਅਰਬ ਹਾਲਾਤ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ,ਉਦੋਂ ਭਾਰਤ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਜਰਾਈਲ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਮਿੱਤਰ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਨਜਦੀਕੀ ਵਧਾਏ| ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੇਰ ਨਹੀਂ ਲਗਾਈ| ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਜਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਗਰਮਜੋਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਜਾਹਿਰ ਹੈ ਕਿ ਇਜਰਾਈਲ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਮਹੱਤਵ ਦਿੰਦਾ ਹੈ| ਦਰਅਸਲ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਸਮਰਥ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਦੋਸਤੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ਤੇ ਇਜਰਾਈਲ ਦੀ ਮੰਜੂਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਹੋਰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ| ਹਾਲ ਤੱਕ ਇਜਰਾਈਲ ਤਮਾਮ ਸਮਰਥਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਲਗਾਵ ਝੱਲਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ| ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਮੰਚ ਤੇ ਖੁੱਲ ਕੇ ਸਾਥ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਬਲਵਾਨ ਸਾਥੀ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ| ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ  ਦੇ ਇਸ ਸਵਰੂਪ ਤੇ ਮੋਹਰ ਲੱਗ ਗਈ ਹੈ ਜਾਂ ਕਹੋ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ ਹੈ| ਬਹਿਰਹਾਲ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਰ ਸੱਤ ਸਮਝੌਤੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹਨ| ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਸੈਟਲਾਈਟ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਜਯੋ ਲਿੰਕ ਲਈ ਅਤੇ ਤੀਜਾ ਐਟਾਮਿਕ ਕਲਾਕ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ  ਦੇ ਲਈ| ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਆਪਸੀ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਵੀ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ| ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਹੋਇਆ ਹੈ| ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਯੂਪੀ ਵਿੱਚ ਕਲੀਨ ਗੰਗਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੇ ਵੀ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ ਹੈ| ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਨੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਜਰੂਰਤਾਂ ਤੇ ਵੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ| ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਤਵਾਦ ਦਾ ਮਿਲ ਕੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ| ਇਜਰਾਈਲ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਥਰਡ ਵਰਲਡ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅਫਰੀਕੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਤਾਈ| ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸਮੱਝੌਤੇ ਬੇਹੱਦ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਇਜਰਾਈਲ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਦਾ ਲਾਭ ਮਿਲੇਗਾ| ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਨਵੇਂ ਅਧਿਆਏ  ਜੁੜਣਗੇ|  ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਰੂਸ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਜਰਾਈਲ ਭਾਰਤ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸਭਤੋਂ ਬਹੁਤ ਡਿਫੈਂਸ ਪਾਰਟਨਰ ਹੈ |  ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਜਰਾਈਲ ਦੇ ਨਾਲ 26 ਹਜਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ  ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਸੌਦੇ ਕੀਤੇ ਹਨ| ਇਜਰਾਈਲ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵਨਾਪੂਰਣ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਦਾ ਹੈ| ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ 30 ਕਰੋੜ ਨਾਗਰਿਕ ਮੱਧ ਅਤੇ ਉਚ ਮੱਧਵਰਗ ਦੇ ਹਨ,  ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਸ਼ਕਤੀ ਪੱਛਮੀ ਅਰਥ ਵਿਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ| ਇਹ ਇਜਰਾਈਲੀ ਨਿਰਯਾਤ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ|  ਇਜਰਾਈਲ ਦਾ ਨਿਜੀ ਖੇਤਰ ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼  ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਵੀ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ| ਉਸਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਜਲਦੀ ਦੂਰ ਕਰਨੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ|
ਅੁਕੰਸ਼

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *