ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੱਧਦੀ ਆਬਾਦੀ ਬਣੀ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਵੱਧਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਗੰਭੀਰ  ਪਹਿਲੂ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ|  ਯੂਐਨ  ਦੇ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਆਫ ਇਕਨਾਮਿਕ ਐਂਡ ਸੋਸ਼ਲ ਅਫੇਅਰਸ  ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਆਬਾਦੀ, ਜੋ ਹੁਣ 760 ਕਰੋੜ ਹੈ,  2050 ਤੱਕ ਵੱਧ ਕੇ 980 ਕਰੋੜ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ| ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ  ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਦਾ ਸਾਮ੍ਹਣਾ ਕਰਨਾ ਹੈ| ਚੀਨ ਹੁਣ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੈ ਤਾਂ ਖੇਤਰਫਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡਾ ਹੈ |  ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ  ਦੇ ਖੇਤਰਫਲ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਕੋਈ ਘੱਟ-ਵੱਧ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰਹੀ,  ਪਰ ਜਨਸੰਖਿਆ  ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸੱਤ ਸਾਲ  ਦੇ ਅੰਦਰ ਚੀਨ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਦੇਵੇਗਾ| ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਦੀਪ  ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਬਾਦੀ ਵਧਣ ਦੀ ਰਫਤਾਰ ਕਾਫ਼ੀ ਤੇਜ ਹੈ| 26 ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕੁਲ ਆਬਾਦੀ 2050 ਤੱਕ ਡਬਲ ਹੋ ਜਾਣੀ ਹੈ| ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਹੀ ਇੱਕ ਪਹਿਲੂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਬੁਜੁਰਗਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ| 60 ਸਾਲ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਮਰ  ਦੇ, ਮਤਲਬ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਫਿਲਹਾਲ 96. 2 ਕਰੋੜ ਹੈ ਜੋ 2050 ਵਿੱਚ 210 ਕਰੋੜ ਅਤੇ 2100 ਤੱਕ 310 ਕਰੋੜ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ|  ਮਨੁੱਖਤਾ  ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦੀ ਵਾਧਾ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਵਿਸਫੋਟਕ ਰੂਪ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ| ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਵਿਕਾਸ  ਦੇ ਇਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਵੱਧਦੀ ਆਬਾਦੀ ਲਈ ਭੋਜਨ, ਬਸਤਰ,  ਘਰ ਵਰਗੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਜੁਟਾਉਣਾ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ| ਪਰੰਤੂ ਤਮਾਮ ਵਿਕਾਸਾਂ  ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮਨੁੱਖ ਸਮਾਜ ਹੁਣ ਤੱਕ ਹਾਸਲ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇ ਨਿਆਂਪੂਰਣ ਵੰਡ ਦੀ ਕੋਈ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿਕਸਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਇਆ ਹੈ| ਇਸ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਸਮਰੱਥਾ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਆਬਾਦੀ  ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਜਰੂਰਤਾਂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੂਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਪਾ ਰਹੀਆਂ| ਫਿਰ ਵੀ, ਇਸ ਵੱਧਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਜਰੂਰਤਾਂ ਸਾਡੀ ਧਰਤੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ|  ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਸ ਵਧੀ ਹੋਈ ਆਬਾਦੀ ਦੀ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਦੀ ਹੈ |  ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ  ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਨਵੀਆਂ – ਨਵੀਆਂ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੌਕ ਸਾਡੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ| ਮਨੁੱਖ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਇਸ ਵਧੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮੰਗਾਂ ਦਾ ਦਬਾਅ ਧਰਤੀ  ਦੇ ਬਾਕੀ ਬਾਸ਼ਿੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਝੱਲਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਸਾਡੇ ਦੇਖਦੇ-ਦੇਖਦੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ| ਇਸ ਅਸੰਤੁਲਨ ਨਾਲ ਨਿਪਟਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਹੋੜ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਤੇ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਪਵੇਗੀ|
ਰਾਮਪਾਲ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *