ਵਪਾਰਕ ਵਾਧੇ ਲਈ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਨਵੀਆਂ ਨਹਿਰਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ

ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਹਿਰ ਤੇ ਕੰਮ ਇਸ ਸਾਲ  ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ| ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਸਾਗਰ ਅਤੇ ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਮਹਾਸਾਗਰ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲੀ ਇਹ ਨਹਿਰ ਹੁਣ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਪਨਾਮਾ ਨਹਿਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਜਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਅਮਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਰਾਗੁਆ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਹੈ| ਹੁਣ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 5 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਲਗਾ ਕੇ ਪਨਾਮਾ ਨਹਿਰ ਨੂੰ ਜਿਆਦਾ ਚੌੜਾ ਅਤੇ ਡੂੰਘਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂਕਿ ਵੱਡੇ ਜਹਾਜ ਵੀ ਉਸ ਤੋਂ ਹੋਕੇ ਗੁਜਰ ਸਕਣ| ਪਰ ਨਿਕਾਰਾਗੁਆ ਵਿੱਚ ਬਨਣ ਵਾਲੀ ਨਹਿਰ ਪਨਾਮਾ ਨਹਿਰ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਗੁਨੀ ਲੰਮੀ ਅਤੇ ਦੁੱਗਣੀ ਚੌੜੀ, ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਇੱਕ ਪੀੜ੍ਹੀ ਅੱਗੇ ਹੋਵੇਗੀ| ਇਸਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਵੀ ਇੰਨੀ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇਗੀ ਕਿ ਇੱਕ ਲੱਖ ਟਨ ਭਾਰ ਢੋਹ ਸਕਣ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮਾਲਵਾਹਕ ਜਹਾਜ ਵੀ ਇਸਤੋਂ ਹੋ ਕੇ ਬੇਖਟਕੇ ਗੁਜਰ ਸਕਣ|
ਇਹ ਨਹਿਰ ਬਣਾਉਣਾ ਇੰਨਾ ਜਰੂਰੀ ਕਿਉਂ ਹੈ?  ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਦੋਂ,  ਜਦੋਂ ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਇੱਕ ਨਹਿਰ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹੋਵੇ? ਵਜ੍ਹਾ ਸਾਫ਼ ਹੈ| ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਪਾਰ ਹੁਣ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਚੀਨ,  ਜਾਪਾਨ,  ਦੱਖਣ ਕੋਰੀਆ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ| ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਬਾਦੀ ਦਾ ਘਨਤਵ ਇਸਦੇ ਪੂਰਵੀ ਮਤਲਬ ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਤੱਟ ਵੱਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ|  ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਸਾਗਰ ਤੋਂ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਅਮਰੀਕਾ ਪੁੱਜਣ  ਵਾਲੇ ਇਹਨਾਂ  ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮਾਲਵਾਹਕ ਜਹਾਜਾਂ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਪੂਰਵੀ ਤਟ ਤੇ ਪੁੱਜਣ  ਲਈ ਪਨਾਮਾ ਨਹਿਰ ਤੋਂ ਹੋ ਕੇ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਚੱਕਰ ਲੰਮਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ| ਦੂਜਾ, ਇਸ ਨਹਿਰ ਤੇ ਜਹਾਜਾਂ ਦਾ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਇੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਫਤੇ – ਹਫਤੇ ਤੱਕ ਰੁਕੇ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ,  ਜੋ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਸਕਣ ਵਾਲੇ ਸਾਮਾਨਾਂ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ|
ਨਿਕਾਰਾਗੁਆ ਵਿੱਚ ਨਹਿਰ ਬਣਾਉਣ ਤੇ 50 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੀ ਲਾਗਤ ਆਵੇਗੀ,  ਜੋ ਇਸ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਔਕਾਤ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ|  ਵਾਤਾਵਰਣ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਦਬਾਅ ਵੱਖ ਹੈ, ਜੋ ਇੰਨੀ ਲੰਮੀ-ਚੌੜੀ ਨਹਿਰ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪਾਰਿਸਥਿਤੀਕੀ ਤਬਾਹ ਹੋ ਜਾਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਤ ਹਨ|  ਪਰ ਵਾਮਪੰਥੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੇਨੀਅਲ ਓਰਟੇਗਾ  ਦੇ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਬਹੁਮਤ ਨਾਲ ਚੋਣ ਜਿੱਤ ਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਨਾਲ ਉਮੀਦ ਬਣ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਨਿਕਾਰਾਗੁਆ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿਸਥਾਪਿਤਾਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ  ਦੇ ਹਿਤਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਸਾਲ  ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਨਹਿਰ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਵਾ ਦੇਵੇਗੀ|  ਧਿਆਨ ਰਹੇ, ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹੀ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਨਹਿਰਾਂ ਤੇ ਕੰਮ ਅਗਲੇ ਇੱਕ-ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ|
ਥਾਈਲੈਂਡ  ਦੇ ਦੱਖਣ ਕਿਨਾਰੇ ਤੇ ਬਨਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਨਹਿਰ ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਸਾਗਰ  ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਆਸਾਨ ਰਸਤਾ ਉਪਲਬਧ ਕਰਾਏਗੀ ਅਤੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰ  ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਲੰਘਣ ਵਾਲਾ ਮਲੱਕਾ ਜਲਸੰਧੀ ਦਾ ਬੇਹੱਦ ਟੇਢਾ ਰਸਤਾ ਇਸਦਾ ਇੱਕਮਾਤਰ ਉਪਾਅ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਜਾਵੇਗਾ|  ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ੰਘਾਈ ਤੋਂ ਮੁੰਬਈ ਤੱਕ ਪੁੱਜਣ  ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜਹਾਜਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਗਿਆਰਾਂ ਦਿਨ ਦਾ ਵਕਤ ਲੱਗਦਾ ਹੈ,  ਉਹ ਥਾਈਲੈਂਡ ਵਾਲੀ ਨਹਿਰ ਤੋਂ ਨੌਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਹੁੰਚ ਜਾਇਆ ਕਰਨਗੇ| ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਈਰਾਨ  ਦੇ ਪੂਰਵੀ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 1 , 400 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਮੀ ਨਹਿਰ ਬਣਾ ਕੇ ਅਦਨ ਦੀ ਖਾੜੀ ਨੂੰ ਕੈਸਪਿਅਨ ਸਾਗਰ  ਨਾਲ ਜੋੜ ਦੇਣ ਦਾ ਵੀ ਹੈ,  ਜੋ ਰੂਸ, ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਪੂਰਵੀ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਾਫ਼ੀ ਕਰੀਬ ਲਿਆ  ਦੇਵੇਗੀ |  ਪਰ ਇਸਦੇ ਲਈ ਕਾਕੇਸ਼ਸ ਪਰਬਤਮਾਲਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੁਦਾਈ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ,  ਜਿਸਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰਨਾ ਹੁਣ ਕਾਫ਼ੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ|
ਚੰਦਰਭੂਸ਼ਣ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *