ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਤੇ ਨਿੱਜੀ ਹਮਲੇ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇਹ

ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ (ਈਸੀ) ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਭਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪੱਪੂ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ| ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਭਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪੱਪੂ ਸ਼ਬਦ ਤੇ ਇਤਰਾਜ ਹੈ| ਉਸਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੇ ਰਾਹੀਂ ਕਾਂਗਰਸ ਤੇ ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਅਸਿੱਧੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਹੈ| ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ (ਪੱਪੂ) ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਮੇਟੀ ਇਸ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਓ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ| ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਭਿਆਨ ਨੂੰ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਨੈਟਵਰਕ ਰੂਲਸ 1994 ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ| ਈਸੀ ਦੇ ਇਸ ਫ਼ੈਸਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜਨੀਤਕ ਵਿਵਾਦ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ| ਭਾਜਪਾ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਨਿਰਾਸ਼ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ|
ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਪਹਿਲਾ ਪੱਤਰ 31 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਸੱਤ ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਚਾਰ ਸਮੱਗਰੀ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸੀ| ਪਰ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਤਮਾਮ ਯਤਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਆਪਣੇ ਰੁਖ਼ ਤੇ ਅੜਿਆ ਰਿਹਾ| ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਜਪਾ ਹੁਣ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਰਾਜ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅਪੀਲ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ| ਈਸੀ ਦੇ ਇਤਰਾਜ ਦਾ ਕੜਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਿਆਂ ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਪ੍ਰਚਾਰ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦਾ ਵੀ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ| ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਸੰਬਿਤ ਪਾਤਰਾ ਨੇ ਰਾਜ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪੱਪੂ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਉਪਨਾਮ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ| ਜਦੋਂਕਿ ਨਲਿਨ ਕੋਹਲੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸਦਾ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਖਿਰ ਕਿਉਂ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ ਕਿ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਅਖੀਰ ਪੱਪੂ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਜੋੜ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਭਾਜਪਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਦੀ ਖਿਝ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ| ਅਖੀਰ ਇੰਨੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੜੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਤੰਤਰ ਰਾਹੀਂ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਲਈ ਪੱਪੂ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਘੜਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਗੁਜਰਾਤ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਵਕਤ ਜਦੋਂ ਉਸਦੀ ਸਭਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋੜ ਸੀ, ਭਾਜਪਾ ਇਸ ਕਿਰਦਾਰ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਏਗੀ| ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਮਾਸੂਮ ਤਰਕ ਦੇਣ ਕਿ ਪੱਪੂ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਸੂਮੀਅਤ ਕਿਸੇ ਦੇ ਗਲੇ ਨਹੀਂ ਉਤਰੇਗੀ| ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਰਚਨਾਤਮਕ ਟੀਮ ਹੁਣ ਇਸਦੇ ਬਦਲੇ ਯੁਵਰਾਥ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਮਜਾਕ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ|
ਉਂਜ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਲਈ ਮਜਾਕ ਉਡਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨਾਮ ਨਾ ਘੜੇ ਜਾਣ| ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸ਼ਹਜਾਦਾ ਜਾਂ ਯੁਵਰਾਜ ਹੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ| ਕਾਂਗਰਸ ਵਿਰੋਧੀ ਇਸਦੇ ਰਾਹੀਂ ਵੰਸ਼ਵਾਦ ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਹੁਣ ਤਾਂ ਵਾਮਦਲਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੋਈ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਵੰਸ਼ਬੇਲ ਫਲਦੀ- ਫੂਲਤੀ ਨਾ ਹੋਵੇ| ਯੁਵਰਾਜ ਦੀ ਉਪਯੋਗਤਾ ਓਨੀ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਤਾਂ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਨਾਕਾਰਾ ਜਾਂ ਨਾਲਾਇਕ ਦੱਸਣ ਲਈ ਪੱਪੂ ਸ਼ਬਦ ਪ੍ਰਚਲਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ| 10 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਗਾਣਾ ਖੂਬ ਹਿਟ ਹੋਇਆ ਸੀ ਪੱਪੂ ਕਾਂਟ ਡਾਂਸ ਸਾਲਾ| ਇਹ ਪੱਪੂ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੀ| ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 2009 ਵਿੱਚ ਈਸੀ ਨੇ ਮਤਦਾਨ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਪੱਪੂ ਕਾਂਟ ਵੋਟ ਦਾ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਚਲਾਇਆ ਸੀ| ਮਤਲਬ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਪੱਪੂ ਹੋ|
ਕੈਡਬੇਰੀ ਚਾਕਲੇਟ ਦਾ ਇੱਕ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਆਉਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਪੱਪੂ ਪਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਦਾ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ| ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਤਾਰ ਤੇ ਕਈ ਗਾਣੇ ਵੀ ਬਣੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਕਾਮੇਡੀ ਫਿਲਮ ਵੀ| ਕਹਿਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਕਿ ਪੱਪੂ ਕਹਿ ਕੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਮਜਾਕ ਉੜਾਉਣ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਹੀ ਰਿਹਾ ਹੈ| ਪਰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਤੇ ਹੁਣ ਈਸੀ ਨੇ ਰੋਕ ਲਗਾਈ ਹੈ, ਜੋ ਠੀਕ ਕਦਮ ਲੱਗਦਾ ਹੈ| ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਤੇ ਤੰਜ ਜਾਂ ਕਟਾਕਸ਼ ਹੋਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ| ਪਰ ਇਸ ਤੇ ਕੋਈ ਰੋਕ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਪ੍ਰਵ੍ਰਿਤੀ ਨਿਜੀ ਹਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਚਰਿਤਰਹਨਨ ਤੱਕ ਜਾ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਿਲਕੁੱਲ ਗਲਤ ਹੈ| ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ, ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਫੈਸਲਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੂੰ ਮੂੰਹਤੋੜ ਜਵਾਬ ਦਿਓ, ਤਾਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੀ ਮਰਿਆਦਾ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ| ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਵਿਅਕਤਿਤਵ ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰੋਗੇ ਤਾਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਮਰਿਆਦਾ ਨੂੰ ਤਾਰ – ਤਾਰ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਦੇਰ ਨਹੀਂ ਲੱਗੇਗੀ|
ਦੁੱਖ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਕਤ ਮਰਿਆਦਾ ਦਾ ਪਤਨ ਸਭਤੋਂ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਦਰਅਸਲ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਰਾਜਨੀਤਕ ਦੰਗਲ ਦੇ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਤਾਕ ਤੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ| ਪੱਪੂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਫੇਂਕੂ, ਮਫਲਰਮੈਨ, ਖੁਜਲੀਵਾਲ, ਚਾਰਾਖੋਰ ਵਰਗੇ ਸ਼ਬਦ ਰਾਜਨੀਤਕ ਵਿਰੋਧੀ ਇੱਕ – ਦੂਜੇ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਟਵਿਟਰ, ਫੇਸਬੁਕ ਤੇ ਇਸ ਤੇ ਚੁਟਕਲਿਆਂ ਦਾ ਹੜ੍ਹ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ|
ਸਕੂਲ, ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਪਣੇ ਸਹਿਪਾਠੀਆਂ ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਲਈ ਅਕਸਰ ਅਜਿਹੇ ਨਾਮ ਘੜ ਕੇ ਕੋਡਵਰਡ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ| ਪਰ ਉਸ ਵਿੱਚ ਬਚਪਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ| ਕੀ ਸਾਡੇ ਰਾਜਨੇਤਾ ਦੇਸ਼ ਸੰਭਾਲਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਇਹਨਾਂ ਬਚਕਾਨੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ?
ਮਨੋਜ ਤਿਵਾਰੀ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *