ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ

ਨੈਨੋ ਟੈਕਨੋਲਾਜੀ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀ ਹੈ| ਅਜਿਹਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਨੈਨੋ ਦੇ ਦਮ ਤੇ ਇਸ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਕਾਇਆ-ਕਲਪ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ| ਹੁਣ ਤਾਂ ਵੱਡੇ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕੰਮ ਵੀ ਬੇਹੱਦ ਛੋਟੇ ਉਪਕਰਨ ਕਰ ਦੇਣਗੇ| ਦਰਅਸਲ, ਸੂਖਮ ਤੋਂ ਸੂਖਮਤਰ ਦੀ ਖੋਜ ਹੀ ਨੈਨੋ ਟੈਕਨੋਲਾਜੀ ਹੈ| ਇੱਕ ਨੈਨੋ ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਦਾ ਅਰਬਵਾਂ ਭਾਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ| ਮੋਟੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਵਾਲ ਦਾ ਅੱਸੀ ਹਜਾਰਵਾਂ ਭਾਗ| ਹੁਣ ਤੱਕ ਪਰਮਾਣੂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਕਣ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਨੈਨੋ ਉਸਤੋਂ ਵੀ ਸੂਖਮ ਹੈ| ਇਸ ਸੂਖਮਤਮ ਭਾਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹਲਕੀਆਂ ਪਰ ਮਜਬੂਤ ਵਸਤਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ| ਇਸ ਨਾਲ ਚਮਤਕਾਰਿਕ ਉਪਕਰਨ ਤਿਆਰ ਹੋਣਗੇ, ਜੋ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਹੋਣਗੇ| ਹੁਣ ਅਜਿਹੇ ਨੈਨੋ ਰੋਬੋਟ ਤਿਆਰ ਹੋਣਗੇ ਜੋ ਦਿਲ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਧਮਨੀਆਂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣਗੇ| ਅਜਿਹੀ ਮਿਨੀ ਮਾਇਕ੍ਰੋਚਿਪ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਭੰਡਾਰਿਤ ਕਰਨਗੀਆਂ- ਕੰਪਿਊਟਰ, ਮੋਬਾਇਲ, ਟੀਵੀ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗੀ|
ਦਰਅਸਲ, ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਜੋ ਦਿਨ-ਦੂਨੀ ਰਾਤ-ਚੌਗੁਣੀ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਕੋਈ ਬਹੁਤ ਨਵੀਂ ਤਕਨੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ| ਪੰਜਾਹ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਚਰਚਾ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ| ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਤਰੱਕੀ ਹੋਈ| ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਬਾਰੇ ਕਲਪਨਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਸਟਾਰ ਟ੍ਰੈਕ ਦੀ ਯਾਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਰੋਬੋਟ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ| ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਕੁੱਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸੱਚ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਸਿਰਫ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਰੋਬੋਟਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ| ਹੁਣ ਤਾਂ ਇਹ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜਣ ਵਾਲੀ ਤਕਨੀਕ ਨੈਨੋ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਵੇਗਾ| ਸਿੱਖਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਹੋਣ ਲੱਗੇਗੀ|
ਉਹ ਦਿਨ ਦੂਰ ਨਹੀਂ, ਜਦੋਂ ਨੈਨੋ ਟੈਕਨੋਲਾਜੀ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਜਿਆਦਾ ਖੁਰਾਕ ਪਦਾਰਥ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਣਗੇ, ਜਿਆਦਾ ਸਵੱਛ ਪਾਣੀ ਉਪਲੱਬਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇਗਾ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ| ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਲਈ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਭੁਚਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪਰਮਾਣੂ ਬਿਜਲੀਘਰਾਂ ਦੇ ਖੁਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਨੈਨੋਇਟਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਢਾਂਚੇ ਦਾ ਪੁਨਰਨਿਰਮਾਣ ਕਰਕੇ ਵਿਕਿਰਣ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ| ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਜਾਪਾਨ ਭੁਚਾਲ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਜਿਆਦਾ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ ਹੈ| ਫੌਜ ਲਈ ਵੀ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਬੜੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗੀ| ਇਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਸੀਮਾ ਤੇ ਜਖ਼ਮੀ ਕਿਸੇ ਫੌਜੀ ਦੇ ਜ਼ਖਮ ਜਲਦੀ ਭਰੇ ਜਾ ਸਕਣਗੇ| ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੇਜੀ ਹੋਵੇਗੀ| ਇਹੀ ਨਹੀਂ, ਫੌਜੀ ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾ ਸਕਣਗੇ| ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਨੈਨੋਇਟਸ ਦੁਸ਼ਮਨਾਂ ਦੇ ਠਿਕਾਣਿਆਂ ਅਤੇ ਭੰਡਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਤਬਾਹ ਕਰ ਸਕਣਗੇ| ਇਸ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਵੀ ਜਲਦੀ ਜਿੱਤਿਆ ਸਕੇਗਾ| ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਫੌਜੀ ਢਾਂਚੇ ਜਲਦੀ ਬਣਾਏ ਜਾ ਸਕਣਗੇ|
ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਹਥੇਲੀ ਤੇ ਆ ਸਕਣ ਵਾਲੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਗਿਆ ਸੀ| ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਪਰੀਕਥਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਿਰਫ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ‘ਸਟਾਰ ਟ੍ਰੈਕ’ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਵਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ| ਪਰ ਅੱਜ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਈ-ਪੈਡ, ਨਿਜੀ ਪੀਡੀ, ਆਈਫੋਨ ਹਨ| ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ, ਜੋ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਸਿੱਧਾਂਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਹੁਣ ਚਿਕਿਤਸਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮਾਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ| ਅਗਲੇ ਕੁੱਝ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਝੰਡੇ ਗੱਡ ਦੇਵੇਗੀ, ਅਜਿਹਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ| ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁੱਝ ਹੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਉਤਪਾਦ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਦਸ ਖਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਕਰਨਗੇ| ਮਤਲਬ ਇਸ ਨੈਨੋ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਵੀਹ ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਰੋਜਗਾਰ ਦੇ ਦਵਾਰ ਖੁਲਣਗੇ ਅਤੇ ਇਸਤੋਂ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਰੋਖ ਰੂਪ ਨਾਲ ਰੋਜਗਾਰ ਮਿਲੇਗਾ|
ਪੁਲਾੜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨੈਨੋ ਟੈਕਨੋਲਾਜੀ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਹਨ| ਇਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਚੰਦਰਮਾ ਉੱਤੇ ਬੇਸ ਬਣਨਗੇ, ਜਿਸਦੀ ਖੁਦ ਮਰੰਮਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਪੁਲਾੜ ਸਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਵੀ ਬਣਨਗੇ| ਇਸ ਨਾਲ ਸਪੇਸ ਸ਼ਟਲ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਰੋਕੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਖਰਾਬੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਦਾ ਆਭਾਸ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਖੁਦ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਕਰ ਸਕੇਗੀ| ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੇ ਇਹ ਸਿਰਫ ਕੁੱਝ ਉਦਾਹਰਣ ਹਨ, ਜੋ ਦੇਖਣ – ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਕਪੋਲ- ਕਲਪਨਾ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ| ਜਿਵੇਂ , ਕੁੱਝ ਸੌ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਅੱਜ ਦੀ ਉਪਲੱਬਧ ਆਧੁਨਿਕ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਤਕਨੀਕ ਵੀ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਲੱਗਦੀ ਰਹੀ ਹੋਵੇਗੀ| ਪਰ ਵਿਗਿਆਨ ਨੇ ਤਮਾਮ ਪਰੀਕਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਪੋਲ-ਕਲਪਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ |
ਵਿਗਿਆਨੀ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਛੇਤੀ ਹੀ ਨੈਨੋ ਮੋਬਾਇਲ ਵੀ ਬਣੇਗਾ| ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਆਧਾਰਿਤ ਮੋਬਾਈਲ ਅਤਿਅੰਤ ਸੰਵੇਦੀ, ਸੂਚਨਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਅਨੇਕ ਫੀਚਰਾਂ ਵਾਲੇ ਤਾਂ ਹੋਣਗੇ ਹੀ, ਨਾਲ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋਵੇਗੀ| ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ ਹੈ| ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਕੁੱਝ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਜਿਹੇ ਟੂਰਿਜਮ ਥਾਂ ਬਣਾਏ ਹਨ, ਜੋ ਕੋਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵਿਖਾਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ| ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਇਸ ਦਲ ਨੇ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮੈਕੇਨਿਕਲ ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ‘ਦ ਏਂਜਲ ਆਫ ਦ ਨਾਰਥ’ ਅਤੇ ‘ਦ ਟਾਇਨ ਬ੍ਰਿਜ’ ਨਾਮਕ ਦੋ ਨੰਨੇ ਢਾਂਚੇ ਬਣਾਏ ਹਨ| ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸਿਲੀਕਾਨ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਸੌ ਮਾਇਕ੍ਰਾਨ ਚੌੜੇ ਹਨ| ਇਹਨਾਂ ਮਾਡਲਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਟੈਕਨੋਲਾਜੀ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸਤੋਂ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਦੇ ਸੂਖਮ ਏਂਟੀਨਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ| ਚਿਕਿਤਸਾ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਕ੍ਰਾਂਤੀਵਾਦੀ ਬਦਲਾਓ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ |
ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਪਰਮਾਣੂ ਦੀ ਮੋਟਾਈ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਨੈਨੋ ਰੋਬੋ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਸਟੀਲ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਜਬੂਤ ਹੈ ਅਤੇ ਰਬੜ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕਦਮ ਲਚਕੀਲਾ| ਖੋਜਕਾਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡੇਨ ਪਿਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ‘ਮਿਨੀ ਸਬਮੈਰਿਨ’ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕੋਨੇ – ਕੋਨੇ ਦੀ ਖਬਰ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸਮਰਥ ਹੈ| ਇਸਦੇ ਦੁਆਰਾ ਧਮਨੀਆਂ-ਨਾੜੀਆਂ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਖੋਲ ਸਕਣਾ ਸੰਭਵ ਹੈ ਤਾਂ ਉਥੇ ਹੀ ਪੂਰੇ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਤੰਤਰ (ਇੰਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ) ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਵਾਈ ਵੀ ਟਿਕਾਣੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ| ਅੱਜ ਚਿਕਿਤਸਾ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਲਈ ‘ਹਿਟ ਐਂਡ ਟ੍ਰਾਇਲ’ ਤਕਨੀਕ ਹੈ ਅਰਥਾਤ ਅਨੁਮਾਨ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਰੋਗ ਦੀ ਦਵਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ| ਪਰ ਨੈਨੋ ਕਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ| ਇਸ ਲਈ ਇਸਦੇ ਦੁਆਰਾ ਕੈਂਸਰ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਪਕੜ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੋ ਚੱਲੀ ਹੈ| ਦੋ ਨੈਨੋ ਮੀਟਰ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕਣ ਚਮਕੀਲੇ ਹਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਥੇ ਹੀ ਪੰਜ ਨੈਨੋਮੀਟਰ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕਣ ਗਹਿਰਾ ਲਾਲ ਰੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ|
ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਹ ਲੋੜ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਇੰਨਾ ਸੂਖਮ ਉਪਕਰਨ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਡੀਐਨਏ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰ ਪਾਏ| ਨੈਨੋ ਕਣ ਨੇ ਇਹ ਸੁਫ਼ਨਾ ਸਾਕਾਰ ਕਰ ਵਿਖਾਇਆ ਹੈ| ਇਸਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਕੈਂਸਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕਦਮ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਫੜ ਸਕਣਾ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇਗਾ| ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨੈਨੋ ਕਣਾਂ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਹੀ ਕੈਂਸਰ ਕੋਸ਼ਿਕਾ ਤੱਕ ਦਵਾਈ ਪੰਹੁਚਾਉਣਾ ਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ| ਇਸ ਨਾਲ ਹੋਰ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੀਆਂ |
ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਈ ਨੈਨੋ ਪਰਿਯੋਜਨਾਵਾਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ| ਸਾਲ 2003 ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ‘ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਫਰੈਂਸ ਆਨ ਨੈਨੋ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਟੈਕਨੋਲਾਜੀ’ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ| ਬੇਂਗਲੁਰੁ ਸਥਿਤ ਜਵਾਹਰਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਐਡਵਾਂਸ ਸਾਇੰਟਿਫਿਕ ਰਿਸਰਚ ਵਿੱਚ ਨੈਨੋ ਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਜਿਕਰਯੋਗ ਕਾਰਜ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ| ਇੱਥੋਂ 1.5 ਨੈਨੋਮੀਟਰ ਵਿਆਸ ਦੀ ਨੈਨੋ ਟਿਊਬ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ| ਪੁਣੇ ਸਥਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਸਾਇਣ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਨੇ ਨੈਨੋ ਕਣਾਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਯੋਗਦਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ| ਕੇਂਦਰੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ ਸੰਸਥਾਨ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਸਥਾਨ ਅਤੇ ਕਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵੀ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਧਰਤ ਹਨ| ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਵਰਗੇ ਵਿਕਸਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨੈਨੋ ਤਕਨੀਕ ਵਿੱਚ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਹੋਈ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਮੱਦਦੇਨਜਰ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਤੇ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ|
ਵਿਜਨ ਕੁਮਾਰ ਪਾਂਡੇ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *