ਸੰਸਾਰਿਕ ਪੱਧਰ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੇ ਸਵਾਲ?

ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਹਾਲਤ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਚਿੰਤਾਯੋਗ ਹੈ| ਫਿਨਲੈਂਡ, ਨੀਦਰਲੈਂਡ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਰਗੇ ਕੁੱਝ ਗਿਣੇ – ਚੁਣੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਪੂਰਨ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹਨ| ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਤਸਦੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ| ਯੂਐਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਅਕਸਰ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਖਤਰਨਾਕ ਸਥਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਘਰ ਹੈ| ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੰਸਾਰਿਕ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਕਰੀਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਸਾਥੀ ਹੀ ਉਸਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ| ਮੌਤ ਦੇ ਘਾਟ ਉਤਾਰੀਆਂ ਗਈਆਂ 87 ਹਜਾਰ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਰੀਬ 50 ਹਜਾਰ ਮਤਲਬ 58 ਫੀਸਦੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ ਨੇ ਹੱਤਿਆ ਕੀਤੀ| ਹਰ ਦਿਨ 137 ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ| ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਹਰ ਘੰਟੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਛੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ| ਇਹਨਾਂ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਾਰਨ- ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ, ਆਨਰ ਕਿਲਿੰਗ, ਦਹੇਜ, ਡਰਗਸ, ਮਨੁੱਖ ਤਸਕਰੀ, ਵੇਸ਼ਵਾਵ੍ਰਿੱਤੀ, ਡਾਇਨ, ਚਰਿੱਤਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ, ਐਲਜੀਬੀਟੀਕਿਊ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸੈਕਸ ਸੰਬੰਧ ਦੀ ਪਹਿਲ ਆਦਿ ਹਨ| ਉਂਝ ਤਾਂ ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਹਿੰਸਾ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ 25 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਮਨਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਦੇ ਮੌਕੇ ਉੱਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਭਾਰਤ ਲਈ ਅੱਖ ਖੋਲ੍ਹਣ ਵਾਲੀ ਹੈ| ਇਸ ਸਾਲ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਥਾਮਸਨ ਰਾਇਟਰਸ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰਵੇਖਣ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ| ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਭਾਰਤ ਸਰਵੇਖਣ ਪੂਰਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬੀਬੀਸੀ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਪਰ ਬ੍ਰਾਜੀਲ, ਮੈਕਸਿਕੋ, ਹੋਰ ਲਾਤੀਨ ਅਮਰੀਕੀ ਦੇਸ਼, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੁਸਲਿਮ ਦੇਸ਼, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਫਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਹਾਲਤ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਵੀ ਤਰਸਯੋਗ ਹੈ| ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਯੂਐਨ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਪੁਲੀਸ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਕਰਨਾ ਚੁਣੋਤੀ ਹੈ| ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕਈ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ ਹੈ| ਹਾਲ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬੀ ਦੇ ਝੰਡੇ ਗੱਡੇ ਹਨ, ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ, ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਵਾਲੀ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ ਹੈ| ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੱਕ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਹੋਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ| ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜੋਰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਭਾਰ ਮੰਨਣ ਦੀ ਸੋਚ ਦੇ ਚਲਦੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ| ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਓ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਹੈ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੋਣ ਦੀ ਹੈ| ਜੇਕਰ ਘਰ-ਪਰਿਵਾਰ ਹੀ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇਗਾ, ਤਾਂ ਔਰਤਾਂ ਕਿੱਥੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਗੀਆਂ| ਆਨਰ ਕਿਲਿੰਗ, ਦਹੇਜ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਕਾਰਨ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਸਮਾਜ ਲਈ ਦਹਿਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਘਟਨਾ ਹੈ| ਸਰਕਾਰ, ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਪੁਲੀਸ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਮਾਜ ਦੀ ਮੁਸਤੈਦੀ ਦੇ ਜੋਰ ਉੱਤੇ ਹੀ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਘਰ-ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਸਮੇਤ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ| ਘਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿਣਗੀਆਂ, ਤਾਂ ਹੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਸਕਣਗੀਆਂ|
ਵਿਨੋਦ ਰਾਠੌਰ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *