ਸ਼ੁਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਯੋਗ ਦਾ ਸਹਾਰਾ

shilpa-shetty-yoga

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਲੱਗਭੱਗ ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਸ਼ੁਗਰ ਦਾ ਰੋਗੀ ਮਿਲ ਹੀ ਜਾਵੇਗਾ| ਉਂਜ ਤਾਂ ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਲੋਕ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਖਾਸ ਤਵੱਜੋ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ ਪਰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਪਕੜ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਸਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣਾ ਬੇਹੱਦ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ| ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸਦੇ ਬਾਅਦ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜਾਂ ਤੋਂ ਕਿਨਾਰਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ| ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਕੁੱਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੱਕ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਇੱਕ ਉਮਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਚਪੇਟ ਵਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਸੀ, ਉਥੇ ਹੀ ਗਲਤ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਇਸਤੋਂ ਪੀੜਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ| ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਕੁੱਝ ਅਜਿਹੇ ਉਪਾਅ ਕੀਤੇ ਜਾਣ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡਾ ਸ਼ੁਗਰ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਰਹੇ| ਸ਼ੁਗਰ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗ ਤੁਹਾਡੀ ਕਾਫ਼ੀ ਕੰਮ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ| ਤਾਂ ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਸ਼ੁਗਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੁੱਝ ਯੋਗ ਆਸਣਾ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ-
ਪਸ਼ਚਿਮੋੱਤਾਨਾਸਨ
ਇਸ ਆਸਨ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦਾ ਪਾਚਨਤੰਤਰ ਮਜਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦਾ ਸੰਚਾਰ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਡਾਈਬਿਟੀਜ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ| ਇਹ ਆਸਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪੈਰ ਸਿੱਧੇ ਫੈਲਾ ਕੇ ਬੈਠ ਜਾਓ| ਫਿਰ ਦੋਵਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤੇ ਉਠਾਓ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਤਲਵੇ ਨੂੰ ਫੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ| ਘੁਟਨੇ ਨਾਲ ਮੱਥਾ ਚਿਪਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ| ਫਿਰ ਸਾਹ ਛੱਡਦੇ ਹੋਏ ਹੱਥ ਉੱਤੇ ਕਰਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਓ| ਇਸ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਨੂੰ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਦੋਹਰਾਓ|
ਸਰਵਾਂਗਾਸਨ
ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨ ਕਸਰਤ ਹੈ| ਇਸਨੂੰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਥਾਈਰਾਇਡ ਅਤੇ ਪੈਰਾਥਾਈਰਾਇਡ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ| ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਿੱਧੇ ਲੇਟ ਜਾਓ, ਫਿਰ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚੁੱਕਦੇ ਹੋਏ 90 ਡਿਗਰੀ ਦਾ ਕੋਣ ਬਣਾਓ| ਹੱਥਾਂ ਤੋਂ ਕਮਰ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿਓ| ਇਸ ਆਸਨ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸਾਰਾ ਭਾਰ ਗਰਦਨ ਉੱਤੇ ਪੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ| ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਰੱਖੋ|
ਅਰਧ ਮਤਸਿਏਂਦਰਾਸਨ
ਇਹ ਆਸਨ ਯਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਮੂਤਰਾਸ਼ਏ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ| ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੰਸੂਲਿਨ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਗਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਅਭਿਆਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਅਗਨਾਸ਼ਏ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਬਣਾਕੇ ਇੰਸੂਲਿਨ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਇਹ ਸ਼ੁਗਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਦਵਾਈ ਹੈ| ਇਸ ਆਸਨ ਨੂੰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਦੋਵਾਂ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਫੈਲਾਕੇ ਬੈਠ ਜਾਓ| ਹੁਣ ਸੱਜੇ ਪੈਰ ਨੂੰ ਮੋੜਦੇ ਹੋਏ ਖੱਬੇ ਗੋਡੇ ਦੇ ਬਗਲ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਦੇ ਵੱਲ ਰੱਖੋ| ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਖੱਬੇ ਨੂੰ ਸੱਜੇ ਵੱਲ ਮੋੜੋ| ਅੱਡੀ ਸੱਜੇ ਨਿਤੰਬ ਦੇ ਕੋਲ ਰਹੇ| ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨੂੰ ਸੱਜੇ ਪੈਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਦੇ ਵੱਲ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਸੱਜੇ ਪੈਰ ਦੇ ਗਿੱਟੇ ਜਾਂ ਅੰਗੂਠੇ ਨੂੰ ਫੜੋ| ਸੱਜਾ ਹੱਥ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਵੱਲ ਕਮਰ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟਦੇ ਹੋਏ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਮੋੜੋ| ਅੰਤਮ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪਿੱਠ ਨੂੰ ਜਿਆਦਾ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਮੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ| ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਇਸ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਰੁਕਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਓ| ਹੁਣ ਇਸ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਉਲਟ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕਰੋ| ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਆਸਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ|
ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ
ਪ੍ਰਾਣਾਂਯਾਮ ਸ਼ੁਗਰ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ| ਖਾਸਤੌਰ ਤੇ, ਭਰਾਮਰੀ ਅਤੇ ਭਰਸਰਿਕਾ ਪ੍ਰਣਾਇਆਮ ਤਾਂ ਡਾਈਬਿਟਿਕ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਰੂਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ| ਇਨ੍ਹਾਂ  ਦੇ ਨੇਮੀ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਸਟਰੈਸ ਲੇਵਲ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵੱਧਦੀ ਹੈ| ਭਰਾਮਰੀ ਪ੍ਰਾਣਾਂਯਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪਦਮਾਸਨ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਜਾਓ| ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਕੰਨ ਬੰਦ ਕਰੋ ਅਤੇ ਉੱਤੇ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਉਂਗਲੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ| ਹੁਣ ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਗਲੇ ਤੋਂ ਉਚਾਰਣ ਕਰੋ| ਭਸਰਿਕਾ ਪ੍ਰਣਾਇਆਮ ਲਈ ਪਦਮ ਆਸਨ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਜਾਓ| ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਲਓ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਜਲਦੀ-ਜਲਦੀ ਛੱਡੋ| ਇਸ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਵਿੱਚ ਮੂੰਹ ਬੰਦ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਸਾਹ ਦੀ ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਨੱਕ ਨਾਲ ਹੀ ਕਰੋ|
ਸੂਰਜ ਨਮਸਕਾਰ
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਸਾਰੇ ਆਸਣਾਂ ਨੂੰ ਕਰਨ ਦਾ ਪੂਰਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਰੋਜ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਸੂਰਜ ਨਮਸਕਾਰ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ| ਸਿਰਫ ਇਸ ਆਸਨ ਨੂੰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਵੀ ਤੁਸੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰ ਸਕੋਗੇ| ਇਸ ਨਾਲ ਸਾਸ, ਢਿੱਡ ਅਤੇ ਰੋਕ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਫ਼ਾਇਦਾ ਪੁੱਜਦਾ ਹੈ|
ਇਹਨਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਰੱਖੋ ਖਿਆਲ
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ੁਗਰ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਕੁੱਝ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਜ਼ਰੂਰ ਰੱਖੋ| ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖਾਲੀ ਢਿੱਡ ਹੀ ਯੋਗ ਕਰਿਆ ਕਰੋ| ਨਾਲ ਹੀ ਢਿੱਲੇ, ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨਕੇ ਹੀ ਯੋਗ ਕਰੋ| ਅਜਿਹਾ ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀ ਸਾਰੇ ਯੋਗ ਆਸਨ ਕਰੋ ਪਰ ਜੋ ਵੀ ਕਰੋ, ਉਸਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰੋ| ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਚਾਂਦਨੀ ਨਾ ਬਣਾਓ ਬਲਕਿ ਲਗਾਤਾਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਪਾਓ| ਯੋਗ ਆਸਨ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਜੇਕਰ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਿਨ ਨੇਤੀ ਕਿਰਿਆ ਜਾਂ ਕੁੰਜਲ ਕਿਰਿਆ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ| ਇਹਨਾਂ ਕਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਮਾਹਿਰ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰੋ| ਜਦੋਂ ਤੁਸੀ ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰ ਹੋ ਜਾਓ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਉੱਤੇ ਇਕੱਲੇ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ|
ਬਿਊਰੋ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *